مقررات افراز املاک مشاع

مقررات افراز املاک مشاع

ماده ۴۷ قانون ثبت اسناد و املاک

«هرگاه ملکی به دو یا چند نفر به طور مشاع تعلق داشته باشد، هر یک از شرکا می‌تواند تقاضا نماید که ملک مزبور افراز و تقسیم شود.»

ماده ۱۰۱ قانون مدنی

«هرگاه مال غیرمنقولی به دو یا چند نفر به طور مشاع تعلق داشته باشد، هر یک از شرکا می‌تواند سهم خود را از دیگری بخواهد.»

تعریف افراز

افراز، به معنای جدا کردن سهم هر یک از شرکا از ملک مشاع است. به عبارت دیگر، افراز، تقسیم ملک مشاع به قطعات مجزا است که به هر یک از شرکا، سهم مشخصی از آن تعلق می‌گیرد.

شرایط افراز

برای افراز ملک مشاع، لازم است که شرایط زیر وجود داشته باشد:

  • وجود ملک مشاع: ملکی که قرار است افراز شود، باید به دو یا چند نفر به طور مشاع تعلق داشته باشد.
  • تقاضای افراز از سوی یکی از شرکا: یکی از شرکا باید تقاضای افراز ملک را به دادگاه ارائه دهد.
  • امکان افراز ملک: ملک مشاع باید قابل افراز باشد. به عبارت دیگر، ملک باید به قطعات مجزا قابل تقسیم باشد.

مراحل افراز

افراز ملک مشاع، در سه مرحله انجام می‌شود:

مرحله اول: درخواست افراز

یکی از شرکا باید تقاضای افراز ملک را به اداره ثبت یادادگاه عمومی حقوقی محل وقوع ملک ارائه دهد. دردادخواست، باید مشخصات ملک، مشخصات شرکا و دلایل تقاضای افراز ذکر شود.

مرحله دوم: تعیین کارشناس

اداره ثبت یادادگاه پس از ثبت دادخواست، یک کارشناس رسمی دادگستری را برای تعیین قیمت و قابل افراز بودن ملک، تعیین می‌کند. کارشناس پس از انجام کارشناسی، گزارش خود را ارائه می‌دهد.

مرحله سوم: صدور حکم افراز

دادگاه پس از بررسی گزارش کارشناس، در صورتی که ملک قابل افراز باشد، حکم افراز ملک را صادر می‌کند. در حکم افراز، سهم هر یک از شرکا از ملک مشخص می‌شود.

افراز املاک مشاع در اداره ثبت ودادگاه:

درمواردی که جریان ثبتی ملک خاتمه یافنه باشد درخواست افراز درصلاحیت اداره ثبت می باشد که درمورد قابل افراز بودن یا نبودن ان تصمیم گیری خواهد نمود و ایت تصمیم پس از صدور قابلیت اعتراض در دادگاه درفرجه ده روز را خواهد داشت اما چنانچه جریان ثبتی ملک خاتمه نیافته باشد یا دربین مالکین مشاعی فرد محجور یا مفقودالاثر باشد دادخواست افراز ملک مشاع دراین دو حالت از طریق دادگاه امکان پذیر خواهد بود .

آثار افراز

افراز ملک مشاع، آثار زیر را دارد:

  • پایان تصرف مشترک شرکا بر ملک: پس از افراز ملک، تصرف مشترک شرکا بر ملک پایان می‌یابد و هر یک از شرکا، سهم مشخصی از ملک را به طور انحصاری در اختیار خواهد داشت.
  • اعمال حقوق مالکیت نسبت به سهم هر یک از شرکا: هر یک از شرکا پس از افراز ملک، می‌تواند نسبت به سهم خود، حقوق مالکیت را اعمال کند.

افراز ملک مشاع به روش توافقی

افراز ملک مشاع، می‌تواند به روش توافقی یا اجباری انجام شود. در روش توافقی، شرکا با یکدیگر توافق می‌کنند که ملک را به قطعات مجزا تقسیم کنند. در این روش، شرکا می‌توانند توافق کنند که ملک را به صورت نقد یا اقساط به یکدیگر بفروشند.که در این حالت مذاکره و استفاده از داور مرضی الطرفین میتواند راه گشا باشد و بر اساس  توافق نقشه های افراز تهیه می شود. این نقشه ها به اداره ثبت ارائه می شوند و اداره ثبت در مورد افراز یا عدم افراز ملک تصمیم می گیرد.

در صورتی که شرکا نتوانند بر نحوه افراز ملک به توافق برسند، افراز ملک به صورت اجباری انجام می‌شود. 

افراز ملک مشاع به روش اجباری

در صورتی که شرکا نتوانند بر نحوه افراز ملک به توافق برسند، افراز ملک به صورت اجباری انجام می‌شود. در این روش، اداره ثبت با تعیین کارشناس رسمی موضوع را به ایشان ارجاع می دهد چنانچه کارشناس پس از بررسی ونقشه برداری ومحاسبه مساحت ملک ،ملک مورد اختلاف را قابل افراز تشخیص داد از دیگر شرکاء درخواست میکند که برای تنظیم صورتجلسه افراز ملک حاضر شوند و پس از طی مراحل افراز ملک انجام شده و به تایید اداره ثبت می رسد وپس ازان مالکیت هربخشی به صورت مجزا به نام یک مالک می شود و میتواند به صورت مستقل فروخته یا اجاره داده شود. والبته تصمیم واحد ثبتی قابل اعتراض در دادگاه میباشد

اقدامات پس از افراز ملک مشاع

پس از افراز ملک مشاع، شرکا باید اقدامات زیر را انجام دهند:

  • تقسیم عرصه و اعیان ملک: شرکا باید عرصه و اعیان ملک را بین خود تقسیم کنند.
  • تعیین حدود و مرزهای قطعات افرازی: شرکا باید حدود و مرزهای قطعات افرازی را مشخص کنند.
  • ثبت قطعات افرازی در دفتر املاک: شرکا باید قطعات افرازی را در دفتر املاک به نام خود ثبت کنند.

هزینه افراز ملک مشاع

هزینه افراز ملک مشاع، شامل هزینه‌های زیر است:

  • هزینه دادرسی: هزینه دادرسی، بر اساس میزان خواسته، تعیین می‌شود.
  • هزینه کارشناسی: هزینه کارشناسی، بر اساس تعرفه‌های قانونی، تعیین می‌شود.
  • هزینه‌های اجرایی: هزینه‌های اجرایی، شامل هزینه‌های ثبت ملک در دفتر املاک و سایر هزینه‌های مربوط به افراز ملک است.

نتیجه گیری

افراز ملک مشاع، یکی از دعاوی حقوقی مهم است که می‌تواند به شرکای ملک مشاع کمک کند تا سهم خود را از ملک دریافت کنند. برای موفقیت در این دعوا، لازم است که شرکا از مقررات مربوط به افراز ملک مشاع آگاه باشند.گروه ندای حق میتواند به شما در این مسیر کمک کند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *